Charlemagne: lines to the 4 grandparents

Ahnentafel / Pedigree Zuiderent-van Wijgerden

Home

Charlemagne / Karel de Grote / Karl der Grosse (742-814)
Pippijn van Italië Bernard van Italië Pippijn (de Péronne) Heribert I de Vermandois Beatrice de Vermandois Hugues I de Neustrie Hugues I (Capet) de France Robert II de France Henri I de France Philippe I de France Louis VI de France Robert I de Dreux Adèle de Dreux Adèle de Châtillon Maria de Garlande Henri V de Grandpré Henri de Grandpré Gérard de Grandpré Thièrry III de Grandpré Philippa de Grandpré Jean I d'Argenteau Guillaume I d'Argenteau Jacques I d'Argenteau Elisabeth d'Argenteau Bernard van den Bongard Kasteel Nijenrode Jan van den Bongaert Cornelis van den Bongaert Catharina van den Bongaert Jan Melsen Croonenburg Tryntje Jans Croonenburg Heyltje Jans Visser Leendert Pietersz Visser Pieter Leendertse Visser Adriaantje Pietersdr Visser Maaike van der Linden Bastiaantje Janna Steenbergen Adriaantje Lijntje den Hartigh	Lodewijk I „de Vrome“ Karel II „de Kale“ Judith van West-Francië Boudewijn II van Vlaanderen Arnulf I van Vlaanderen Boudewijn III van Vlaanderen Arnulf II van Vlaanderen Boudewijn IV van Vlaanderen Boudewijn V van Vlaanderen Boudewijn VI van Vlaanderen Boudewijn II van Henegouwen Boudewijn III van Henegouwen Boudewijn IV van Henegouwen Boudewijn V van Henegouwen Boudewijn I v. Constantinopel Margaretha v. Constantinopel Jan I van Avesnes Jan II van Holland (& Heneg.) Aleid van Henegouwen Wolfert III van Borselen Aleida van Borselen Zweder van Heenvliet van Heenvliet Maria van Heenvliet Willem B. van Drenkwaert Maria van Drenkwaert Anna Willemsdr van Alblas Willem van Nuijssenburg Johan van Nuijssenburg Herman van Nuijssenburg Anna van Nuijssenburg Geertruij Cornelis Barendrecht Anna Pieters Hartigveld Geertruij Teunis Roos Neeltje Bestebroer Jacob Monster Cornelis Monster Arie Monster Arnoldus Monster	Lodewijk I „de Vrome“ Lotharius I van Midden-Francië Lotharius II van Lotharingen Bertha van Lotharingen Boso van Arles Willa van Arles Tuscie Adalbert van Ivrea Otto Guill. de Bourgogne-Ivrea Renaud I de Bourgogne-Ivrea Guillaume I de Bourgogne-Ivrea Ermentrude de Bourgogne-Ivrea (Mechtild) von Bar Mechtild von Mörsperg Gottfried I von Sponheim Gottfried II von Sponheim Gottfried III von Sponheim Johann I von Sponheim Gottfried I von Sponheim-Sayn Engelbert I von Sayn-Homburg Gottfried II von Sayn-Homburg Jutta von Sayn Jutta von Grafschaft Wilhelm von Nesselrode Stein Swenolt von Nesselrode Margaretha von Gevertzhain Ludwig von Bernsau Wilhelm V von Bernsau Schloss Hardenberg Heinrich Bernsau Maria Bernsau Anna Katharina Spieker Johann Gottfried Üllenberg Engelbert Üllenberg Johannes Engelbertus Ullenberg Elsje Ullenberg Johannes Engelbertus la Verge Pietronella Margaretha la Verge Evertje den Boesterd	Pippijn van Italië Bernard van Italië Pippijn (de Péronne) Heribert I de Vermandois Cunigonde de Vermandois Heribert von der Wetterau Irmentrud von der Wetterau Gisela von Luxemburg Boudewijn I van Aalst NN Boudewijnsdr van Aalst Jan I van Petegem en Cysoing Jan II van Cysoing Jan III van Cysoing (Mabelia) van Cysoing Hildegonde van Voorne Dirk van Brederode Catharina van Brederode Maria van Polanen Machteld van Heemstede NN Dirksdr van Hodenpijl van Hodenpijl Machteld van den Ho(o)rn Margriet Jan Sijmensdr Heyndrick Aemsz (vd Burch) Jacob Heijnricksz (vd Burch) Hendrick Jzn. van der Burch Adam Hzn. van der Burch Ariaentje Adams van der Burch Simon Dircks van IJssenburg Lijsbeth Simons van IJssenburg Aaltje Eufts van der Kaag Euft Willems Hoek Teunis Hoek Maria Hoek Jacob Willemsz Baars Bastiaan Jacobsz Baars Hendrik Bastiaansz Baars Bastiaan Hendriksz Baars
Jacob Bastiaan Zuiderent	Jannetje Monster	Gijsbert Marius van Wijgerden	Aaltje Baars
Arnoldus Zuiderent		Plony Nel Margrete van Wijgerden
J.G. Zuiderent & A.J. Zuiderent

Blue = nobility

Corresponding with the lines 128, 103, 180, 116 published on the Dutch Karel de Grote page.

Note: Jacob B. Zuiderent and Aaltje Baars descent from Charlemagne also via line 129. Several further descendancy lines to the grandparents are

integrated in the complete pedigree, most of them however with one or more weak chains (see also on the homepage under “English”).

Afstamming van Karel de Grote?

Het is onder genealogen gebruikelijk, iemands afstamming van een bekende historische persoon (bv. Karel de Grote) in een afstammingsreeks weer te geven. Een belangrijke uitdaging daarbij is, de filiaties tussen de generaties aan hand van documenten of in de literatuur gepubliceerde onderzoeken te bewijzen. Het resultaat is een afstamming met een „papieren bewijs“, d.w.z. bewezen naar historische en/of juridische maatstaven.

Een exact wetenschapper, gewend om met waarschijnlijkheden en met fouten in meetresultaten om te gaan, zal bij zo’n bewijs vraagtekens zetten. Daar echter in zo’n reeks de biologische afstamming nooit exact bewezen kan worden – ook DNA onderzoek zal hoogstens bij bepaalde deelreeksen mogelijk zijn – nemen we in de regel genoegen met een papieren bewijs. Dit temeer daar er uiteindelijk niets van afhangt dan het gevoel om misschien een miniem stukje erfgoed van een persoon uit de oudheid in ons te dragen.

Als we werkelijk kritisch te werk gaan, onstaat er een vrij onzeker beeld van onze afstammingsreeksen. We moeten minstens met volgende onzekerheden rekening houden:

• De biologische vader kan een andere zijn dan de juridisch bekende vader
• Dokumenten als geboorteakten, oorkonden etc., kunnen fouten bevatten
• Resultaten van historisch onderzoek zijn niet altijd juist en zijn vaak op hypothesen gebaseerd.

Het is natuurlijk een probleem, deze factoren te quantificeren. Om een idee te krijgen, hoe zulke fouten zich uitwerken kunnen we aannamen treffen. Zo kan bijvoorbeeld een foutenkans per filiatie geschat worden. Nemen we aan dat de kans op een fout bij elke filiatie gelijkelijk 1% bedraagt. De kans dat een filiatie klopt bedraagt daarmee dus 99%. (Die 1% is waarschijnlijk een te laag percentage, wellicht moeten we eerder met ca. 5% rekenen, maar laten we niet te pessimistisch zijn).

Wat is nu de kans dat een reeks naar Karel de Grote geen onbekende fout bevat? Zo’n reeks bevat in de regel rond 41 generaties, dus 40 filiaties. De kans dat zo’n reeks klopt, d.w.z. dat alle filiaties kloppen, bedraagt dan (0.99)⁴⁰ = 67%. (Bij 5% foutkans per filiatie daalt de kans dat de reeks klopt zelfs naar 13% !).

In de praktijk heeft deze wetenschap m.i. minstens twee belangrijke concequenties:

• De veelal gehanteerde indeling in „juist“ en „onjuist“ bij afstammingsreeksen is niet realistisch. Bevat een reeks bv. een filiatie die niet 100% bewezen is, maar waarvan de waarschijnlijkheid dat hij juist is op bv. 90% wordt geschat, dan verschillen de „juiste“ en de „onjuiste“ reeks slechts weinig in waarschijnlijkheid. De „juiste“ reeks klopt met een waarschijnlijkheid van 67%, de „onjuiste“ met (0.99)³⁹ x 0.9 = 61%. Het betreft dus niet een principiëel maar slechts een gradueel verschil.
• De waarschijnlijkheid, dat een afstamming van Karel de Grote klopt, kan verhoogd worden door parallelle afstammingsreeksen van de betreffende persoon. Deze waarschijnlijkheid wordt des te groter, naarmate de reeksen minder afhankelijk van elkaar zijn, d.w.z. naarmate ze minder gelijke personen (resp. filiaties) bevatten. Dit wordt aansluitend verder toegelicht.

De invloed van parallelle afstammingsreeksen.

Parallelle afstammingsreeksen verhogen de waarschijnlijkheid dat een afstamming klopt. Lopen de reeksen echter geheel of gedeeltelijk via dezelfde personen, beter gezegd via dezelfde filiaties, dan wordt daardoor deze waarschijnlijkheid weer verminderd. Dit wordt duidelijk als men bedenkt dat door één foute filiatie alle reeksen foutief worden die deze filiatie bevatten.

Een paar rekenvoorbeelden kunnen dit verduidelijken.

a. Vier onafhankelijke parallelle reeksen

Ten eerste het hypotetische geval van 4 volledig onafhankelijke reeksen (vergelijk ook het schema boven aan deze page). Dit is in zoverre niet geheel reëel, daar de ouders van de Proband (P) in meerdere reeksen moeten voorkomen. Ook bij Karel de Grote (K) is het probleem, dat slechts van 2 van zijn kinderen bewezen reeksen naar het heden lopen, ook daar dus een paar filiaties die in verschillende reeksen voorkomen.

2-3-4-5-6-7-8-9-10-1-2-3-4-5-6-7-8-9-20-1-2-3-4-5-6-7-8-9-30-1-2-3-4-5-6-7-8-9-40

2-3-4-5-6-7-8-9-10-1-2-3-4-5-6-7-8-9-20-1-2-3-4-5-6-7-8-9-30-1-2-3-4-5-6-7-8-9-40

P- -K

2-3-4-5-6-7-8-9-10-1-2-3-4-5-6-7-8-9-20-1-2-3-4-5-6-7-8-9-30-1-2-3-4-5-6-7-8-9-40

2-3-4-5-6-7-8-9-10-1-2-3-4-5-6-7-8-9-20-1-2-3-4-5-6-7-8-9-30-1-2-3-4-5-6-7-8-9-40

Zien we van bovengenoemde details af, dan kan de waarschijnlijkheid dat – bij aanname van 1% foutwaarschijnlijkheid per filiatie – een dergelijk afstamming klopt als volgt berekend worden. Minstens één van de reeksen moet kloppen, de kans dat een reeks niet klopt is 1-67% = 33%. De kans dat alle 4 reeksen niet kloppen is (0.33)⁴ = 1.2%. Daarmee is de waarschijnlijkheid dat de afstamming klopt 1-1.2% = 98.8%. Dit is een duidelijk verbetering t.o.v. de 67% die we bij één reeks berekend hebben! (Bij 5% foutkans per filiatie wordt de kans dat de reeks klopt verbeterd van 13% naar 57%).

b. Vier afhankelijke parallelle reeksen

Bij afhankelijke reeksen wordt de kans dat de afstamming klopt kleiner. Nemen we bv. aan, dat de reeksen tot generatie 10 verschillend zijn, daarna sluiten ze op dezelfde „bewezen“ Karel de Grote reeks aan:

2-3-4-5-6-7-8-9-10

2-3-4-5-6-7-8-9-10

P- -1-2-3-4-5-6-7-8-9-20-1-2-3-4-5-6-7-8-9-30-1-2-3-4-5-6-7-8-9-40-K

2-3-4-5-6-7-8-9-10

2-3-4-5-6-7-8-9-10

De berekening verloopt nu als volgt. De kans dat de gemeenschapelijke reeks klopt bedraagt (0.99)³⁰ = 74%. Voor een reeks van 10 filiaties bedraagt de kans dat hij klopt (0.99)¹⁰ = 90%. De kans dat zo’n reeks niet klopt is dus 10%. De kans dat alle 4 beginreeksen niet kloppen is (0.10)⁴ = 0.01%, d.w.z. verwaarloosbaar t.o.v. de eindreeks. De kans dat de afstamming klopt is daarmee gelijk te stellen met die van de eindreeks, d.w.z. 74%, een kleine verbetering t.o.v. de 67% bij één reeks.

Conclusies

• Een reeks naar Karel de Grote is altijd onzeker, ook al geldt hij naar historische en/of juridisch maatstaven als „bewezen“. Die kans dat zo’n reeks klopt beweegt zich tussen 13% en 67%, al naar gelang men een onzekerheid van 5% of 1% per filiatie aanneemt.
• Een afstamming van Karel de Grote is des te waarschijnlijker, des te groter het aantal reeksen is, dat tussen de proband en Karel bewezen kan worden. Dit geldt in het bijzonder als de reeksen onafhankelijk zijn, d.w.z. dat ze geen gemeenschappelijke filiaties vertonen. Bij 4 zulke reeksen kan de waarschijnlijkheid dat de afstamming klopt van 67% op rond 99% verhoogd worden.
• Zwakke schakels zijn geen belemmering om een reeks in deze berekeningen mee te tellen, mits de bijbehorende onzekerheid gequantificeerd wordt.

A. Zuiderent, 5 juli 2007.